Mehmet Altan yazdı | Basın tarihi: Kutuplar ve biz…

Mehmet Altan* 

“Hem Kuzey Kutbu hem de Güney Kutbu üzerinde çalışmak için 1.73 milyar dolarlık bir araştırma programı olan dördüncü Uluslararası Kutup Yılı, Paris’te başlatıldı.”

Böyle bir habere rastlasanız ne yaparsınız?

* * *

Mart 2007 yılı haberleri içinde kaybolmuş bu kısa cümle çok ilgimi çekti.

“Uluslararası Kutup Yılı” ne demek?

Hem de 4.’sü…

* * *

Uluslararası Kutup Yılları (UKY), kutup (Arktik ve Antarktika) bölgelerinin benzersiz ortamlarına (flora ve fauna, buz ve buzullar, iklim ve coğrafi yapı gibi) odaklanan, ulusal ve genellikle kısa ömürlü keşif gezilerinin yerine, disiplinler arası, çok taraflı ve uluslararası iş birliğine dayanan bilimsel programlardır.”

Kısacası insanlığın yerküreye kutuplar üzerinden sahip çıkma hikayesi.

* * *

Son 142 yılda dünyanın dört bir yanından bilim insanları kutup bölgelerinde bilimsel araştırma ve keşif programları gerçekleştirmek için dört kez bir araya gelmiş, “Uluslararası Kutup Yılı” konferansları tertiplemişler.

Her “kutup yılı”, bilimde uluslararası iş birliğinin önemli bir simgesi olmuş.

Bilim insanlarının ve hükümetlerin uluslararası iş birliğinde kazandıkları deneyim, diğer uluslararası bilimsel iş birliklerine zemin hazırlamış.

***

Bilim insanları kutup bölgelerinde bilimsel araştırma ve keşif programları gerçekleştirmek için ilki 1882 yılında olmak üzere dört kez bir araya gelmiş.

Uluslararası Kutup Yılı Toplantısı’nın ikincisi, birincisinden ancak 50 yıl sonra 1932 yılındaüçüncüsü 1957’de ve dördüncüsü de 2007 yılında gerçekleşmiş.

* * *

Carl Weyprecht, 1838 ila 1881 yılları arasında yaşamış olan Avusturya-Macaristan donanmasında bir deniz subayı. Aynı zamanda da bir kâşif.

Arktik kâşifi ve bilimsel kutup araştırmaları için uluslararası iş birliğinin ilk savunucusu olarak bilinmekte.

Bunun gerçekleştiğini görecek kadar yaşamamış olmasına rağmen, ilk Uluslararası Kutup Yılı’nın organizasyonuyla anılagelmiş.

Bu fikrini 1872-1874 tarihlerindeki Arktik seferi sonrası, 1875’te Viyana Bilimler Akademisi toplantısında dile getirmiş.

Weyprecht, kutup bölgeleri dünyanın fiziksel durumu hakkında önemli bir araştırma alanı sunduğunu söylemiş.

* * *

Dört yıl sonra Weyprecht, 1879’da Roma’da düzenlenen Uluslararası Meteoroloji Kongresi’nde (günümüzdeki adıyla Dünya Meteoroloji Örgütü) tüm hükümetlere, kutup bölgelerinde bilimsel gözlemler yapmak amacıyla kutup keşif gezileri düzenlenmesi ve Arktik’te bir yıl boyunca aynı anda farklı gözlemlerin gerçekleştirileceği istasyonlar kurulması önerilerinde bulunmuş.

Kongre konuyu tartışmak için bir Uluslararası Meteoroloji Komisyonu atamış ve özel bir konferans toplama talimatı vermiş.

* * *

Birinci Uluslararası Kutup Yılı toplantısı öncesinde birçok uluslararası kutup konferansları düzenlendi…

Bunlar arasında 1881 yılında yapılan Üçüncü konferans en önemli konferans olmuş…

1 Ağustos 1881’de St. Petersburg’da toplanmış ve katılımcı ülkeler tüm istasyonlarda gözlemlerin başlama tarihini 1 Ağustos 1882, bitiş tarihini ise 1 Eylül 1883 olarak belirlemiş.

Böylelikle tarihte ilk kez, 11 devletten -ABD, Almanya, Avusturya-Macaristan, Danimarka, Fransa, Hollanda, İngiltere, İsveç, Kanada, Norveç ve Rusya- bilim insanları, 13 ay boyunca araştırma gerçekleştirmek için bir araya gelmiş.

Erişimi zor bölgelere keşif gezileri düzenlenmiş, kutup aşan (transpolar) noktalarda kış kampları ve gözlemevleri oluşturulmuş. Arktik’te 12 ve Antarktika’da iki keşif istasyonu kurulmuş.

* * *

Basın tarihi treninin durduğu 2007 yılında, 1 Mart’ta Paris’te yapılan 4. Uluslararası Kutup Yılı toplantı haberini bizim gazetelerin ilk sayfalarında bulamadım.

Halbuki Arktik ve Antarktika’daki gözlemlerde Türkiye dâhil 63 ülkeden binlerce bilim insanı yer almış.

200 proje gerçekleştirilmiş.

Bu projelerin hedefleri arasına eğitim, sosyal yardım ve bilim sonuçlarının halka iletilmesi ve yeni nesil kutup araştırmacılarının eğitilmesi bulunuyormuş.

Ama bizim basın bunların hiçbiriyle ilgilenmemiş.

* * *

Kutuplar eriyor… Küresel iklim krizi derinleşip yoğunlaşıyor.

Avrupa Birliği’nin Copernicus uydu izleme sistemiyle yapılan ölçümlere göre geçen ay, dünya genelinde şimdiye kadar kaydedilen “en sıcak şubat” oldu.

Copernicus’tan yapılan açıklamaya göre, dünya genelinde geçen ay ortalama yüzey hava sıcaklığı 13,54 santigrat derece olarak ölçüldü.

Aslında ciddi ve sinsi bir felaket adım adım yaklaşıyor.

* * *

150 yıl önce “kutupları gözlemleyelim” diyen bir adamın gördüğü ve herkese anlatmaya çalıştığı sorunu şimdi bütün dünya bizzat yaşıyor.

Dünyanın bu sorunu fark etmesi epey zaman aldı.

Bu gecikmede tabii basının görevi söz konusu ama bu da tartışılabilecek bir gazetecilik ikilemi:

Basın sadece toplumun dikkat ettiği konuları mı haber yapmalı yoksa toplumun ilgilenmediği önemli konuları toplumun dikkatine sunmak da onun işinin bir parçası mı?

Eğer basın gelmekte olan bu felaketi çok önceden ciddiyetle incelese, duyursa, toplumun bu konuda siyasetçileri zorlamasını sağlasa belki bugün daha farklı bir küresel iklimde yaşıyor olabilirdik.

* * *

Tabii benim bu söylediklerim medyanın evrensel ilkeleri ve tutumuyla ilgili.

Bizim ülkenin yerel medyasına gelince…

Onlar, bırakın evrensel sorunlarla ilgilenmeyi Türkiye’nin sorunlarıyla bile ilgilenmiyorlar.

Sokakta, pazarda, markette yaşananlar henüz “siyasetçilerin” nutukları kadar dikkati çekmiyor.

Bu yüzden de bizim ülke kutuplardan da hızlı eriyor.


P24’ten alınmıştır.

 

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

slotbar
superbahis
timebet
tipobet
tumbet
vdcasino
vevobahis
bahiscom
casibom giriş
lidyabet giriş
lidyabet
jojobet
betmarlo giriş
marsbahis giriş
betcup giriş
bets10
Asyabahis
betmoon
betnano
limanbet
dinamobet
1xbet
nakitbahis
ngsbahis
bahigo
onwin
paribahis
perabet
piabet
pinup
pulibet
redwin
sahabet
bahigo
perabet
ngsbahis
onwin
bahiscom
paribahis
belugabahis
tipobet
piabet
pulibet
sahabet
bahigo
limanbet
makrobet
mariobet
meritking
mobilbahis
mostbet
cratosslot
sekabet
dinamobet
bahigo
perabet
ngsbahis
onwin
bahiscom
paribahis
belugabahis
tipobet
bahigo
onwin
bahigo
betcup
matbet
mariobet
mariobet
setrabet giriş
supertotobet giriş
tarafbet giriş
tipobet giriş
tulipbet giriş
tümbet giriş
vdcasino giriş
winxbet giriş
betpark
betroad
bets10
bettilt
betvole
casibom
casinomaxi
casinoper
dinamobet
grandpashabet
goldenbahis
holiganbet
hovardabet
imajbet
interbahis
jojobet
asyabahis
bahsegel giriş
bahsegel giriş
casibom giriş
betvole
casibom
bets10
casinomaxi
casinomaxi
casinoper
cratosslot
dinamobet
dumanbet
grandpashabet
betvole
casibom
bets10
casinomaxi
casinomaxi
casinoper
cratosslot
dinamobet
dumanbet
grandpashabet
superbetin
sekabet giriş
rexbet
rokubet
romabet
sahabet
savoybet
sekabet
setrabet
superbet
tarafbet
tipobet
tulipbet
tumbet
winxbet
neyine
noktabet
norabahis
oleybet
onbahis
onwin
orisbet
padisahbet
palacebet
paribahis
parmabet
perabet
piabet
pinup
pokerbeta
polobet
pusulabet
redwin
kralbet
ligobet
mariobet
limanbet
limanbet
matadorbet
matbet
meritking
milanobet
milosbet
mostbet
mrbahis
nakitbahis
extrabet
gobahis
gorabet
hilbet
ikimisli
Abdulla62630105
jetbahis
jojobet
klasbahis
betpark
betpas
betper
interbahis
goldenbahis
betcup
slotbar
asyabahis
xslot
restbet
rexbet
rokubet
romabet
sahabet
savoybet
sekabet
setrabet
supertotobet
superbet
tipobet
tarafbet
tulipbet
tumbet
winxbet
vdcasino
venüsbet
winxbet
orisbet
padişahbet
palacebet
paribahis
parmabet
perabet
piabet
pinup
polobet
pusulabet
redwin giriş
markajbet
asyabahis
slotbar
xslot
rexbet
romabet
sahabet
savoybetting
savoybetting
sekabet
setrabet
kralbet
ligobet
matadorbet
matbet
milanobet
milosbet
mobilbahis
mostbet
mrbahis
nakitbahis
extrabet
favoribahis
favorisen
gobahis
gorabet
grandpashabet
hilbet
ikimisli
imajbet
intobet
jasminbet
jetbahis
jojobet
klasbahis
betorspin
betpark
betpas
betper
betroad
betsat
bettilt
betturkey
betvole
casibom
casinovale
celtabet
dinamobet
discountcasino
dumanbet
elexbet
elitbahis
Deneme bonusu veren siteler
tuzla escort
avcılar escort
esenyurt escort
bahçeşehir escort
beylikdüzü escort
bakırköy escort
halkalı escort
şirinevler escort
şişli escort
istanbul escort
esenyurt escort
avcılar escort
tarafbet
betist giriş
showbet
xslot giriş
favorislot
barn festival
pragmatic slot oyunları
radissonbet
egt oyna
betmarlo
floating dragon oyna
bonus hunt" rel="dofollow">bonus hunt">bonus hunt
aresbet
tombala oyna
wild wild riches oyna
betibom
dog house megaways
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
wild west gold oyna
markaj giriş
trwin giriş
altıncasino
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
diyarbet
sugar rush oyna
hiperwin
sweet bonanza oyna
diyarbet
diyarbet
mrbahis
favorislot
markaj giriş
trwin
big bass bonanza oyna
gates of olympus oyna
egt oyna
favorislot
markaj giriş
trwin
betingo
bahisbudur
casi pol
casipol giriş
casipol giriş
casipol
casipol
romabet
mrbahis
casipol şikayetvar
casipol giriş
casipol twitter
casipol şikayet
casipol
casipol güncel giriş
casipol güncel
casipol giriş
casipol girişi
romabet
matadorbet
Pendik Escort
Matadorbet